Ana sayfa Haber Bilim-Teknoloji Korozyon Nedir, Sebepleri ve Zararları?

Korozyon Nedir, Sebepleri ve Zararları?

251
0

Paslanmış Eski Araba - Korozyon

Korozyon; demir, demir-dışı alaşımların ve diğer elementlerin oksitlenmesinin yanı sıra, diğer kimyasal etkiler sonucu malzemenin bozunmasına dayanır. Basit birer örnek verecek olursak; demirin paslanması, alüminyumun oksitlenmesi verilebilir. Malzemelerin yüzeyleri uygun şekilde korunamaz ve etrafındaki çeşitli elementlerin etkisi altında kaldığında (galvanik seri, elektro-kimyasal etkileşimler gibi) korozyon meydana gelebilmektedir.

Korozyon temelde; doğada altın ve platin dışında tüm bileşikler oksitli şekilde bulunuyor. Bunun sebebi, hava ile fazla temas etmesinden dolayıdır. Dünya’nın atmosferinde yaklaşık olarak %78 oranında azot, %21 oranında oksijen bulunuyor. Geriye kalan yaklaşık %1’lik kısım ise başka elementlerden ve moleküllerden (örneğin argon, karbondioksit, metandan) oluşuyor.

Metal ve metal alaşımlarının kararlı duruma dönme eğilimleri çok yüksektir. Kararlı halden kasıt bileşiklerin doğada oksitli bulunmasıdır. Neticede, metaller ortamdaki elementler ile tepkime oluşturarak, önce iyon haline, daha sonra başka bileşiklere dönüşebiliyor. Yani kimyasal bileşime uğrayarak bozulurlar. Bazı elementlerin oksitli halleri daha kararlı (daha fazla mukavemetli) bazıları ise az mukavemete sahiptir. Örneğin Alümina oksit bileşiği, FeO (demir oksit, wüstit) bileşiğinden daha fazla mukavemete sahiptir.

KOROZYONA SEBEP ETKENLER

Malzemenin bulunduğu ortam,  etrafındaki maddeler ile etkileşimleri, izole yapılmamış ve korunma altına alınmamış malzemeler korozyon tehlikesi altındadır. Metaller doğada en çok korozyona uğrayan maddelerdir. Demir ve çelik ürünleri korunmaz ise anında korozyona uğrarlar. Demir ürünlerinin korozif hassasiyeti çok önemlidir. Çünkü maliyetleri ve fiziksel özellikleri göz önüne alındığında çok büyük miktarda maddi hasara yol açabilmektedir.

Sahilde Çürümüş Gemi İskeleti

KOROZYON ZARARLARI

Kaynak yöntemi ile imal edilmiş parçalarda korozyona karşı direnç konusu içerisinde malzemenin özellikleri yanında kaynak tasarımları da büyük önem taşır. Ekonomik açıdan her ülkenin büyük kayıplara uğramasına neden olur. Bunun dışında korozyon nedeni ile uğranılan zararlar;

Bilindiği üzere, bakırın korozyon ürünleri insan sağlığını olumsuz etkilemektedir. Bu yüzden bakır kaplar yüzyıllar boyunca kalay ile kaplanarak kullanılmışlardır. Diğer bir örnek; uçakların düşmesi ağırlıklı olarak korozyonun sonucudur. Uçaklarda korozyonlu yorulma, gerinimli korozyon çatlaması gibi türlere sıklıkla rastlanır.

Korozyon, dünyadaki önemli metal kaynaklarının en fazla israf nedenidir. Her yıl üretilen metalik malzemelerin yıl sonunda yaklaşık 1/3 ‘ü korozyona uğrar. Bunun sonucunda da bu metaller kullanılamaz hâle gelir.

Korozyon'un (Oksitlenme) Zararları

Korozyon sonucunda, malzeme kaybı yanında “sermaye-emek-enerji ve bilgi” kaybı da yaşanır. Ayrıca kirli ortam korozyonu hızlandırır. Örnek verecek olursak, torna, freze, taşlama makineleri yüksek korozyona mağruz kalmaktadır. Çünkü kirli ortamda çok fazla bulunurlar. Makine yağları birikmesi durumunda, yağ içerisinde bulunan elementlerin etrafındaki aktif metaller ile etkileşime girmesi korozyonu doğurur. Korozyon, kirli ortamdan faydalanarak hızla ilerler ve çok ciddi hasarlara sebebiyet verebilir.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here